Chính phủ ban hành cơ chế đặc thù đẩy nhanh xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy
Ngày 24/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP quy định các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sau khi sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, sắp xếp đơn vị hành chính. Nghị quyết có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký và được thực hiện trong thời hạn 05 năm.
Theo Nghị quyết, Chủ tịch UBND cấp tỉnh được toàn quyền quyết định việc quyết định việc quản lý, khai thác các cơ sở nhà, đất dôi dư thuộc phạm vi địa phương quản lý, bao gồm cả các cơ sở nhà, đất do cơ quan trung ương chuyển giao hoặc địa phương thu hồi. Việc thực hiện phải bảo đảm phát huy hiệu quả sử dụng tài sản công, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời bảo đảm quốc phòng, an ninh và bảo vệ môi trường.
Một trong những điểm mới đáng chú ý là cho phép khai thác nhà, đất dôi dư đối với cả những trường hợp chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, hồ sơ pháp lý chưa đầy đủ hoặc bị thất lạc. Đồng thời, việc đưa nhà, đất vào khai thác không phải đáp ứng yêu cầu về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, quy hoạch đô thị và nông thôn trong giai đoạn thực hiện cơ chế đặc thù.

Lãnh đạo UBND tỉnh làm việc với Sở Tài chính chỉ đạo công tác xử lý cơ sở nhà đất dôi dư (Hình ảnh từ nguồn: https://baodaklak.vn/tin-noi-bat/202605/day-nhanh-xu-ly-tai-san-cong-doi-du-sau-sap-xep-don-vi-hanh-chinh-c9e0ed2/)
Nghị quyết cũng tạo điều kiện thuận lợi cho các tổ chức quản lý, kinh doanh nhà của địa phương chủ động xây dựng phương án quản lý, khai thác nhà, đất được giao quản lý. Sau khi được Chủ tịch UBND cùng cấp chấp thuận, các đơn vị được triển khai thực hiện mà không phải lập hoặc điều chỉnh kế hoạch quản lý, khai thác theo trình tự thông thường.
Đối với hoạt động cho thuê nhà gắn liền với quyền sử dụng đất, Nghị quyết cho phép áp dụng hình thức niêm yết giá hoặc chào giá cạnh tranh, không phải thực hiện đấu giá hoặc đấu thầu. Thời hạn cho thuê tối đa là 10 năm và có thể được xem xét gia hạn theo quy định.
Bên cạnh đó, Nghị quyết quy định việc chuyển giao nhà, đất dôi dư về địa phương được thực hiện theo nguyên trạng, kể cả đối với các trường hợp chưa hoàn thiện hồ sơ pháp lý, chưa xử lý xong các tồn tại về lấn chiếm hoặc chưa xác định đầy đủ ranh giới trên thực địa. Quy định này góp phần tháo gỡ các vướng mắc trong quá trình tiếp nhận, xử lý tài sản công sau sắp xếp.
Đáng chú ý, Chủ tịch UBND cấp xã được giao thẩm quyền quyết định chuyển đổi công năng đối với các cơ sở nhà, đất đã được chuyển giao về địa phương để sử dụng vào các mục đích công cộng như vườn hoa, sân chơi, điểm sinh hoạt cộng đồng và các mục đích công cộng khác. Trường hợp cần thiết, cơ quan có thẩm quyền được quyết định phá dỡ, hủy bỏ nhà, công trình hiện có để phục vụ mục đích sử dụng mới mà không phải thực hiện thủ tục thanh lý tài sản theo quy định thông thường.
Việc ban hành Nghị quyết số 31/2026/NQ-CP được kỳ vọng sẽ tạo cơ sở pháp lý quan trọng, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong quản lý, xử lý nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính; đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng tài sản công.
QLG&CS